Onderwijs-editie
Word krijgt er vanaf 1 oktober ongevraagd een AI-hulpje bij, de AVG zegt nog steeds nee tegen leerlingnamen in ChatGPT, en de baas van Anthropic vraagt zijn eigen sector om op de rem te gaan staan.
Vanaf 1 oktober staat ChatGPT gewoon in je Word, tenzij je beheerder ingrijpt
ChatGPT for Word gaat standaard aan in zakelijke werkruimtes, dus die zijbalk verschijnt zonder dat iemand erom vroeg.
OpenAI zet ChatGPT for Word vanaf 1 oktober 2026 standaard aan in ChatGPT Business-werkruimtes. In de zijbalk van Word kun je dan een concept laten schrijven, een document laten samenvatten of een tekst laten herzien. Bijzonder is het woordje 'standaard': niemand hoeft het aan te vinken. Werkt jouw school met zo'n werkruimte, dan is de functie er gewoon, ook voor collega's die er niet om vroegen. Beheerders kunnen de toegang uitzetten via de admin-console, maar dan moeten ze dat zelf doen, vóór 1 oktober. Voor jou betekent dit: lesmateriaal, een rapportagetekst of een ouderbrief kun je straks vanuit Word laten opzetten, zonder over te schakelen naar een browser. Dat scheelt tijd. Tegelijk verschuift er iets: een tekst die je altijd zelf begon, begint nu voor je. Weten of dit voor jouw school geldt, is stap één. Zo'n zijbalk werkt anders dan ChatGPT in je browser: de AI leest mee met het document dat open staat op jouw scherm. Wat erin staat, gaat dus mee als jij om een samenvatting vraagt. Staat er een leerlingnaam, cijferlijst of gespreksverslag in, dan gaat die informatie naar een externe dienst. Bij ChatGPT los openen plak je bewust iets; hier hoef je alleen te vergeten dat het document open staat. De grens blijft dezelfde, maar de drempel om eroverheen te gaan wordt lager. Een school mag leerlinggegevens alleen door een externe dienst laten verwerken met een verwerkersovereenkomst, een contract waarin staat wat de leverancier met de gegevens doet. Het standaard aanzetten van een functie regelt dat contract niet. Zet je beheerder de functie voor iedereen uit, dan verlies je ook het tijdvoordeel. De beste uitkomst is niet 'aan' of 'uit', maar 'aan met duidelijke afspraken over welke documenten je open hebt staan'. Vraag je ICT-beheerder deze week of jullie zo'n werkruimte hebben en wat er per 1 oktober gebeurt.
Achtergrond voor abonneesVanaf 1 oktober verschijnt ChatGPT vanzelf in Word als je school een ChatGPT Business-werkruimte heeft. Handig, maar het document dat open staat gaat mee als je iets vraagt: dus geen leerlingnamen of cijferlijsten in beeld terwijl je de zijbalk gebruikt. Diezelfde grens geldt voor elke AI-tool: anonimiseer voordat je iets plakt, ook bij een snelle vraag. Werkt jouw school met ChatGPT Edu en zelfgemaakte GPT's, check dan of je oefenbots al zijn overgezet naar het nieuwe systeem, want het oude verdwijnt op 11 december. En bij elke tool die zelfstandig acties mag uitvoeren, vraag je wie dat heeft goedgekeurd en wie er meekijkt.
AVG-grens blijft hard: geen leerlingnamen in ChatGPT of Claude
Een praktijkgids voor leraren zet de grens nog eens scherp neer. Persoonsgegevens van leerlingen, zoals naam, BSN, prestaties of een beschrijving van gedrag, mogen niet in een externe AI-dienst zonder verwerkersovereenkomst. ChatGPT, Claude en andere publieke AI-tools voldoen op dit moment niet aan de Nederlandse eisen voor leerlinggegevens. Het advies is simpel: anonimiseer. Schrijf 'een leerling in groep 7' in plaats van een naam. Haal cijfers en bijzonderheden eruit of maak ze algemeen. Doe dit voor je iets in een AI-tool plakt, ook bij een snelle vraag tussen twee lessen door. Een verwerkersovereenkomst is een contract tussen jouw school en de leverancier. Daarin staat wat de leverancier met de gegevens mag doen, hoe lang hij ze bewaart en of hij ze gebruikt om zijn model te trainen. Zonder dat contract is de school juridisch gezien degene die de gegevens weggeeft, niet de docent. Daarom vraagt dit schoolbrede afspraken, niet alleen goede bedoelingen per docent. Anonimiseren klinkt makkelijk, maar je lekt sneller dan je denkt. Een tekst als 'de enige leerling in mijn 4-vwo die in Roemenië is geboren' bevat geen naam en is toch herleidbaar. Hetzelfde geldt voor een dyslexieverklaring of een uniek incident. Vraag je dus niet alleen af of de naam weg is, maar of iemand die de klas kent de leerling eruit kan halen. Kan dat, dan hoort het niet in een publieke tool.
Achtergrond voor abonneesDit is een voorproefje.
Abonnees lezen de hele Onderwijs-editie: alle verhalen, en bij elk de achtergrond in klare taal.
Schrijf je in →Nog niet zover? Lees eerst de gratis brief →
AI en techniek, in klare taal.
Dit is de Onderwijs-editie. Abonnees lezen bij elk bericht de achtergrond, in klare taal.
Inschrijven
inklaretaal · Amsterdam · © 2026