De Onderwijs-editie
AI die je werkdruk verlicht, terwijl jij grip houdt op eerlijk toetsen. Het AI-nieuws van die week, in klare taal.
Nieuwe regels, nieuwe tools en een rechtszaak die laat zien waarom jij de baas blijft over wat de AI oplevert.
De EU AI Act komt eraan: scholen zijn hoog-risico
Vanaf 2 augustus 2026 gaan de hoofdregels van de Europese AI-wet in, en het onderwijs valt in de zwaarste categorie.
Op 2 augustus 2026 treden de hoofdregels van de EU AI Act in werking. AI-systemen voor toelating, beoordeling en surveillance in het onderwijs vallen expliciet onder de hoog-risico-categorie, net als AI in HR en de zorg. Scholen moeten dan hun AI-toolinventaris op orde hebben. Denk aan proctoring-software, plagiaatcheckers en leeranalytics. Voor bestaande systemen zijn sommige deadlines via het Digital Omnibus-akkoord verschoven naar december 2026.
Achtergrond voor abonneesAbonnees lezen bij elk bericht de achtergrond, in klare taal.
Een laag dieper uitleg bij ieder verhaal. Rustig geschreven, zonder jargon.
Schrijf je in →Je hoeft de wet niet uit je hoofd te kennen, maar je mag wel weten wat er op school draait. Proctoring-software, plagiaatcheckers en leeranalytics vallen straks onder de zwaarste regels. Vraag je ict-coördinator of school vóór het nieuwe schooljaar of jullie de AI-toolinventaris op orde hebben. Zo voorkom je dat je met een tool werkt die niet aan de regels voldoet.
Rechtbank München: Google aansprakelijk voor foute AI-overzichten
De Rechtbank München oordeelde dat Google aansprakelijk is voor onjuiste uitspraken in haar AI-overzichten, waarbij twee uitgevers ten onrechte met fraude in verband werden gebracht. Volgens de rechter is Google geen passief doorgeefluik, maar een actieve uitgever die via AI informatie structureert en eigen conclusies trekt. Wie AI inzet om informatie te verspreiden, is dus verantwoordelijk voor de inhoud.
Achtergrond voor abonneesNederland regelt nationaal toezicht op de AI-regels
Staatssecretaris Aerdts bracht het wetsvoorstel voor de Nederlandse uitvoeringswet van de EU AI-verordening in consultatie. De wet regelt welke nationale toezichthouders, zoals de AP en de ACM, toezicht houden op naleving. De consultatie liep tot 1 juni 2026. Zo wil het kabinet een duidelijk toezichtstelsel dat innovatie toelaat, maar ook heldere regels stelt.
Achtergrond voor abonneesNotebookLM van Google krijgt meer kunnen, en blijft gratis
Google upgradet NotebookLM met betere redenering en de mogelijkheid om grafieken, spreadsheets en presentaties te maken. De tool helpt losse ideeën te ordenen en webbronnen samen te brengen in één overzichtelijke werkomgeving. NotebookLM is wereldwijd beschikbaar en gratis te gebruiken, met een limiet.
Achtergrond voor abonneesCanva 2.0: van ontwerptool naar pratende creatieve hulp
Canva AI 2.0 wordt breed uitgerold. Met één opdracht in gewone taal maak je nu presentaties, sociale media en video's in huisstijl. Canva geeft bovendien de professionele designtools Cavalry en Affinity gratis weg aan alle gebruikers. De tool onthoudt je stijl en kan webbronnen erbij zoeken.
Achtergrond voor abonneesGoogle Gemini 3.5 Live Translate: gesprekken meteen vertaald
Google lanceerde Live Translate, waarmee je in real-time meertalige gesprekken kunt voeren, bijvoorbeeld tijdens een telefoongesprek of een overleg. Taalbarrières verdwijnen in seconden zonder dat beide kanten dezelfde taal spreken. De functie werkt onder meer via de Google Translate-app.
Achtergrond voor abonnees
OESO waarschuwt: leun niet te veel op algemene AI-chatbots
Het OESO Digital Education Outlook 2026 waarschuwt dat te grote afhankelijkheid van algemene AI-chatbots leerlingen passieve consumenten maakt en de autonomie van docenten ondermijnt. AI helpt taken sneller uit te voeren, maar dat leereffect verdwijnt zodra de AI wegvalt. De OESO adviseert tools die speciaal voor onderwijs zijn ontworpen, met pedagogische doelen en ruimte voor sturing door de leraar.
Achtergrond voor abonnees
Deepfake-fraude neemt toe: CEO's en stemmen worden nagemaakt
Criminelen maken steeds vaker hyperrealistische video's en stemklonen om mensen geld te laten overmaken of gegevens te laten delen. De techniek wordt gebruikt bij nep-facturen, identiteitsdiefstal en CEO-imitatie. De praktische tip: bel bij een onverwacht betalingsverzoek altijd terug via een officieel nummer, en let op onnatuurlijke oogbewegingen of lipsync-fouten.
Achtergrond voor abonneesAI is geen slimme leerling die nadenkt, en ook geen rekenmachine met een mening. Het is software die patronen heeft geleerd uit ontzettend veel voorbeelden: teksten, opdrachten, antwoorden. Net zoals jij na jaren nakijken meteen voelt welke zin een puber zelf schreef, "voelt" een AI aan welk woord waarschijnlijk volgt. Let op het verschil: jij weet wat klopt en wat goed onderwijs is, de AI gokt wat het meest voorkomt. Daarom is het razendsnel met taal, maar het begrijpt jouw klas, jouw leerlingen en jouw vak niet.
Doe ditBedenk bij één taak van deze week wat je vooral doet uit ervaring en vakkennis, zoals uitleggen waarom een leerling iets niet snapt. Dat blijft mensenwerk. Het saaie voorwerk eromheen (een werkblad opzetten, een eerste tekst schrijven) is precies waar AI je tijd bespaart.
AI en techniek, in klare taal.
Dit is de Onderwijs-editie. Abonnees lezen bij elk bericht de achtergrond, in klare taal.
Inschrijven · Archief
inklaretaal · Amsterdam · © 2026