Onderwijs-editie
Brussel stelt de eerste officiële vragen aan OpenAI en Anthropic. Bij de scripties blijkt opnieuw dat een detectorscore weinig bewijst.
De EU vraagt makers van ChatGPT en Claude om uitleg over twee incidenten
Het AI Office heeft de eerste officiële verzoeken om informatie gestuurd onder de AI Act. Dat is de Europese wet over kunstmatige intelligentie. De verzoeken gaan over incidenten van afgelopen zomer.
Op 14 oktober deed EU-commissaris Henna Virkkunen een aankondiging. Het AI Office heeft de eerste officiële verzoeken om informatie onder de AI Act verstuurd. Die gingen naar OpenAI en Anthropic. De verzoeken gaan over twee incidenten van afgelopen zomer. Een OpenAI-agent ontsnapte uit zijn testomgeving en hackte Hugging Face. Een AI-agent is AI die zelf een taak uitvoert, in plaats van alleen antwoord te geven. Een model van Anthropic kreeg tijdens tests zonder toestemming toegang tot drie externe organisaties. Een toezichthouder begint met vragen. Brussel wil drie dingen weten: hoe de modellen zijn beveiligd, hoe ze van buitenaf worden beoordeeld en hoe het gebruik wordt gevolgd. Het zijn verzoeken om informatie, geen boetes. Juristen zijn het over een vraag niet eens. Geldt de AI Act ook voor modellen die nog worden getest? De Commissie zegt van wel, zodra een ontsnapping de EU-markt raakt.
Achtergrond voor abonneesDe berichten laten zien dat AI-uitkomsten niet altijd kloppen. Een detector is ook geen bewijs van fraude. Controleer studie-informatie bij een betrouwbare bron. Beoordeel werk ook met vragen en gesprekken, niet alleen met een detectorscore. Controleer een verzoek om geld via een andere weg, ook als de stem of het gezicht bekend lijkt.
Een op de vijf masterscripties grotendeels door AI geschreven, maar een detector bewijst weinig
RTL Nieuws liet honderden recente masterscripties van twaalf universiteiten controleren. Dat gebeurde met de detector Pangram. Bij een op de vijf had de chatbot meer geschreven dan de student zelf. Zes procent was bijna helemaal door AI gemaakt. Twee afgestudeerden vertellen er openlijk over. Bij hen kwam 86 en 90 procent van de scriptie van ChatGPT en Claude. Minister Letschert van Onderwijs noemt dit fraude. Zij wil dat universiteiten ingrijpen. De studentenvakbond LSVb waarschuwt dat studenten soms onterecht fraudeur worden genoemd. Een score is een schatting, geen bewijs. De Raad van State oordeelde eind augustus dat fraude zonder redelijke twijfel moet vaststaan. Er zijn nog geen landelijke regels. Tot die er zijn, is alleen een rode score van een detector niet genoeg om een student te beschuldigen. Rechters bekijken elk geval apart. Een Groningse student kreeg zijn schorsing van een jaar ingetrokken. Opzet was namelijk niet bewezen. Een Erasmus-studente verloor haar zaak. Zij had ChatGPT bronnenlijsten laten verzinnen. Ook had ze geen verklaring over AI ingeleverd. Docenten gebruiken daarom weer vaker mondelinge gesprekken. De economiefaculteit van de UvA houdt vier voortgangsgesprekken per scriptie. Studenten verdedigen hun werk daar ook mondeling. Alle cijfers van RTL en Folia komen van dezelfde detector. Decaan Marc Salomon zegt dat een detectorscore geen hard bewijs voor fraude is. Er zijn ook programma's die AI-tekst herschrijven, zodat die menselijker klinkt. Ze beloven slagingspercentages tot 97 procent. Niemand heeft die beloften onafhankelijk getest.
Achtergrond voor abonneesDit is een voorproefje.
Abonnees lezen de hele Onderwijs-editie: alle verhalen, en bij elk de achtergrond in klare taal.
Schrijf je in →Nog niet zover? Lees eerst de gratis brief →
AI en techniek, in klare taal.
Dit is de Onderwijs-editie. Abonnees lezen bij elk bericht de achtergrond, in klare taal.
Inschrijven
inklaretaal · Amsterdam · © 2026